میدان آزادی، این میدان کهن که در طول تاریخ ۴۸ ساله خود شاهد وقایای زیادی در دل خود بوده است، به عنوان نماد پایتخت در کنار برج میلاد شناخته میشود.

سازه ای تماشایی در غرب پایتخت که در سال ۱۳۴۹ به عنوان یادبود جشن های ۲۵۰۰ساله شاهنشاهی بنا شد، هم اکنون به بزرگترین و پرفت و آمد ترین میدان شهر تهران تبدیل شده است. روز‌های انقلاب، روز‌های جنگ، بالا رفتن مردم از این برج سفید برای استقبال از آزادی، روز‌های سرد و گرم در تابستان و زمستان، روز‌هایی که مسافرانی از تمام نقاط دنیا برای به تصویر کشیدنش آن را ملاقات کردند، همه و همه از خاطراتی است که برج آزادی به خود دیده است.

بزرگترین میدان تهران با برج ۴۵متری خود به نام برج آزادی، ماجرایی شنیدنی پشت تاریخ خود دارد پس با ما همراه باشید…

تاریخچه میدان آزادی

در دهه چهل مسابقه ای به منظور طراحی دروازه غربی ورود به شهر تهران، در مجاورت با فرودگاه بین المللی مهرآباد که در معرض دید مردم، گردشگران، میهمانان عالی رتبه سیاسی و نظایر آن قرار می گرفت، برگزار شد.
هدف اصلی، طراحی بنایی به یادماندنی به عنوان نماد پایتخت ایران بود که علاوه بر داشتن تاثیرات بصری خاص ، تداعی کننده پیشینه تاریخی، فرهنگی و هنری این سرزمین باشد.
در این مسابقه ، طرح ارائه شده توسط آقای حسین امانت ( یکی ازدانشجویان سالهای پایانی رشته معماری دانشگاه تهران ) انتخاب شد.
عملیات ساخت میدان شهیاد تهران با تلفیق هنر اسلامی و هنر مدرن در سال ۱۳۴۸ آغاز و پس از تقریبا ۲ سال در تاریخ ۲۴ مهر ماه سال ۱۳۵۰ به پایان رسید. نام میدان شهیاد، پس از ۸ سال، یعنی در سال ۱۳۵۷ در جریان پیروزی انقلاب به منظور گرامیداشت فریادهای آزادی خواهانه ملت ایران به ” میدان آزادی” تغییر یافت و برج بلند و سفید رنگ مرکزی آن را نیز به نام برج آزادی نامگذاری کردند.

معماری

هر بخش از این سازه منحصر به فرد به یکی از دوره های تاریخی اشاره دارد به عنوان مثال پایه های برج از سبک معماری هخامنشیان، قوس اصلی وسط برج نمادی از طاق کسری مربوط به دوران ساسانی و قوس قسمت بالایی از معماری دوره پس از اسلام، الهام گرفته شده است. از آنجایی که از اصلی ترین اجزا موجود در سازه های ایرانی گنبد میباشد، در برج آزادی نمونه بی نظیر آن به طور تلفیقی نیز به کار رفته است.
برج آزادی با ارتفاع ۴۵ متر از سطح زمین دارای ۴ طبقه مجزا می باشد که دسترسی به آن ها هم از طریق آسانسور و هم پله امکان پذیر است. نکته جالب این است که طبقات مختلف این برج مسقف نبوده و روباز هستند.
این برج در ۲۶ اسفند ماه سال ۱۳۵۰ به پیشنهاد مدیر کل حفاظت آثار باستانی و بنا‌های تاریخی، به فهرست آثار ملی کشور اضافه شد. نگهداری از برج آزادی پس از انقلاب به عهده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بود و در حال حاضر نیز این وظیفه به عهده بنیاد فرهنگی رودکی می باشد.

قوس بنا برج ازادی

آشنایی با بخش های مختلف میدان و برج آزادی

میدان آزادی در بخش غربی تهران قرار گرفته است و مسافرانی که از فرودگاه مهرآباد و بزرگراه لشگری (جاده مخصوص کرج) به تهران وارد می‌شوند، به عنوان نخستین نماد شهری، با این میدان و بنای ویژه آن روبرو خواهند شد.

بنای آزادی از بخش های متنوع گذرگاه پیشینیان، تالار کهن، سالن ایران شناسی، سالن تشریفات، تالار آینه ( سالن دیوراما )، سالن انتظار ، سالن نمایش ، کتابخانه و نگارخانه اقوام تشکیل شده است .

بیشترین سطوح کاربرد در مکانی غیر از محل قرارگیری برج و در مجاورت آن، در ترازی بین ۵ تا ۱۵ متر پایین تر از سطح زمین جای گرفته اند. جهت آشنایی بیشتر با قسمت های مختلف برج آزادی تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.

محوطه میدان آزادی

میدان آزادی به صورتی طراحی و اجرا شده که زیرگذرهایی برای عبور افراد پیاده، از پیرامون میدان به درون آن ایجاد شده است.

به هنگام قدم زدن درون محوطه این میدان، توجه شما به گلکاری و چمن کاری های زیبا، آبنمای چشم نواز و نیمکت هایی جهت استراحت جلب خواهد شد.

طبق نظر معمار این میدان، فضای اطراف سازه به صورت شیب دار ساخته شده است و به هنگام حرکت به سوی برج، شیب دار بودن مسیر را تا حد کمی متوجه خواهید شد.

حوض و نمای بیرونی برج ازادی

بخش زیرین یا طبقه زیرزمین برج آزادی

زیرزمین برج آزادی در واقع اصلی ترین قسمت این سازه محسوب میشود و خود به تنهایی شامل بخش های مختلفی میشود.

هر یک از این بخش‌ها با هدف آشنایی مخاطبان با فرهنگ، تاریخ، اقوام و زیبایی‌های ایران ایجاد شده که به هنگام بازدید از هر بخش، اطلاعاتی مفید به دست می‌آورید.

ورودی برج در حیاطی روباز و ارتفاع ۵ متر پایین تر از سطح زمین قرار گرفته است و شما را به طبقه زیرزمین که شامل درِ ضلع شمالی، نگهبانی، بلیت فروشی، درِ ضلع شرقی، سالن ایران شناسی، گذرگاه پیشینیان، درِ ضلع جنوبی و سالن تشریفات می شود، خواهد رساند.

جالب است بدانید قبلا ورود به برج از طریق لنگه های سنگی به وزن ۳٫۵ تن امکان پذیر بود؛ اما امروزه ورود از طریق درهای شیشه ای امکان پذیر است.

در ادامه به صورت اختصار بعضی از بخش های موجود در زیرزمین را شرح میدهیم:

سالن ایرانشناسی

اولین بخشی که بعد از خرید بلیت در مجموعه برج آزادی از آن دیدن خواهید کرد، سالن ایرانشناسی است. فضایی که بازدید کنندگان در مسیری U شکل بر روی نقاله های متحرک، از فراز ماکت کشور ایران به آرامی عبور کرده و به تناسب موقعیت جغرافیایی هر مکان، با آثار شاخص و ویژگی های آن مکان آشنا می شوند. مراکز تاریخی، مذهبی، صنعتی، به همراه ویژگی های اقلیمی و برخی از محصولات کشاورزی و حتی پوشاک و صنایع دستی استانهای مختلف کشور، در سطح این نقشه شبیه سازی شده اند.

گذرگاه پیشینیان

پس از عبور از سالن ایرانشناسی درهای اصلی برج آزادی به روی شما باز می شود و بخش گذرگاه پیشینیان پیش روی شما قرار خواهد گرفت. دالانی با نور کنترل شده و بدنه هایی از بتن که در هر طرف آن، دو ویترین حاوی اشیاء نفیس هزاره اول قبل از میلاد مسیح وجود دارد. این گذرگاه به فضایی به نام تالار کهن راه می یابد که دقیقا در زیر برج قرار گرفته و چهار پایه برج در چهار گوشه آن واقع شده اند.

تالار کهن

این تالار درست زیر برج قرار دارد و در سالن این تالار، ویترین هایی برای نمایش آثار فرهنگی، هنری و اشیاء نفیس قرار گرفته است. فرم های به کار رفته در بدنه ها و سقف این فضا از خلاقیت و تنوع خاصی برخوردار میباشد که نورپردازی و اجرای ظریف و دقیق، زیبایی آن را دو چندان کرده است. برای ارتباط بین طبقات برج آزادی، دو آسانسور و ۲۸۶ پله در دو راس این سالن قرار گرفته است. قسمت جنوبی تالار کهن به تاسیسات مرکزی مجموعه راه دارد و بخش شمالی آن به تالار آینه می رسد.

تالار آیینه

فضایی با پلان مستطیل شکل که در دیواره های غربی و شرقی آن ۶ ویترین وجود دارد، تالار آیینه نام گرفته است. این ویترین ها به موضوعاتی مانند تعلیم و تربیت، خلیج فارس، محیط زیست، فرهنگ و هنر، بنای یادبود آزادی، آب و زندگی، ایران زمین، صنایع، دریای خزر، شهرسازی، ورزش و کشاورزی اختصاص یافته است. طراحی این ویترین ها به گونه ای بوده است که در سطح کناری شان آینه هایی قرار داده شود و به این ترتیب اشیا داخل شان جلوه ای تا بی نهایت پیدا کنند.

نگارخانه اقوام

نگارخانه اقوام در بخش بالایی تالار آینه قرار دارد و از این فضا با ترکیب نور طبیعی و مصنوعی برای نمایش آثار مختلف هنری استفاده می شود.

کتابخانه

فضایی در شرق نگارخانه اقوام با پلان مستطیل شکل و مساحت تقریبی ۲۱۲ متر مربع با ظرفیت پانزده هزار جلد کتاب به عنوان کتابخانه برج آزادی مورد استفاده است که هم اکنون ۱۱۶۶۲ جلد کتاب مرجع در آن نگهداری می شود. این کتابخانه از ذخیره های ارزشمند فرهنگی کشور در زمینه های تاریخی، اجتماعی، معماری و زبان شناسی برخوردار می باشد.

سالن نمایش

یکی از مهمترین بخش های برج آزادی سالنی به ظرفیت ۳۰۰ نفر است که هجده سکو برای نمایش های مختلف هنری و تئاتر در آن قرار گرفته است. نکته جالب توجه این است که سقف سالن نمایش کاملاً شیشه ای بوده و در پشت شیشه نیز یک نقاشی بسیار زیبا از مرداب انزلی قرار دارد و نمای بسیار زیبایی را به این سالن بخشیده است.

 

 

طبقه دوم برج آزادی

در تراز ۲۳ متر بالاتر از سطح میدان طبقه دوم قرار گرفته و بدنه های قوس اصلی، طرفین شرقی و غربی آن را تشکیل می دهند. همچنین به دلیل انحنایی که در ساخت برج وجود دارد و امکان جابجایی مستقیم با آسانسور از طبقه زیرین به طبقه چهارم فراهم نیست، از این طبقه برای تعویض آسانسور نیز استفاده میشود.

طبقه سوم

در ارتفاع سی و سه متری نسبت به سطح میدان طبقه سوم برج آزادی واقع شده و گنبد بتنی بنا با زیبایی هرچه تمام تر در آن خودنمایی می کند.

طبقه سوم برج ازادی

طبقه چهارم (قسمت انتهایی)

در بدنه دیوارهای طبقه چهارم، بازشوهایی به شکل شش ضلعی های نامنتظم دیده می شود که می توان از طریق آنها نمایی بی نظر از شهر تهران را تماشا کرد.

توصیه هایی جهت بازدید

۱- برای ورود به برج و بازدید از قسمت های مختلف، باید بلیط تهیه شود که هزینه آن برای گردشگران ایرانی ۱۰هزار تومان و برای گردشگران خارجی ۱۵ هزارتومان است.

۲- جهت آشنایی با قسمت های داخلی این سازه میتوانید هر روز هفته(به جز شنبه ها) از ساعت ۹ صبح الی ۶ عصر به برج آزادی سر بزنید. این برج در روزهای جمعه با یک ساعت تاخیر، یعنی از ساعت ۱۰ صبح الی ۶ عصر آماده خدمت‌رسانی و میزبانی بازدیدکنندگان میباشد.

۳- به دلیل موقعیت مکانی بسیار مناسب، برای رفتن به میدان آزادی، می‌توانید از انواع وسایل نقلیه شخصی و عمومی مانند مترو، اتوبوس و تاکسی استفاده کنید.

دسترسی با مترو : خط ۴ قطار شهری تهران، ایستگاه میدان آزادی
دسترسی با اتوبوس: اتوبوس‌های زیادی وجود دارند که مقصد آن‌ها ” پایانه آزادی” است و در سطح شهر در حال تردد هستند.
دسترسی با خودروی شخصی: هرچند به دلیل ترافیک و مشکلات پارک توصیه ما به شما استفاده از وسایل نقلیه عمومی است اما درصورت استفاده از خودروی شخصی برای رفتن به برج آزادی بسته به محل اقامت، می توانید یکی از راه های زیر را انتخاب کنید:
بزرگراه محمد علی جناح (در ضلع شمالی)، خیابان آزادی (در ضلع شرقی)، بزرگراه آیت الله سعیدی (در ضلع جنوبی) و بزرگراه لشگری (در ضلع غربی)

نظرتان را بگویید